Box 3 vrijstelling 2025: bedrag en rekenvoorbeelden

Als je je spaargeld of beleggingen op orde hebt, vraag je je misschien af hoeveel belasting je straks betaalt. Het antwoord begint bij de box 3-vrijstelling: een bedrag dat je vermogen mag zijn zonder dat je er belasting over betaalt. In dit artikel lees je precies wat de vrijstelling is voor 2025 en 2026, hoe je zelf kunt uitrekenen wat je verschuldigd bent, en welke stappen je kunt zetten om slim om te gaan met de regels.

Vrijstelling box 3 2025: €57.684 ·
Vrijstelling box 3 2026: €59.357 ·
Vrijstelling fiscaal partners 2026: €118.714 ·
Belastingtarief box 3 2025/2026: 36% ·
Fictief rendement spaargeld 2025: 0,00%

Zes kengetallen die de kern van de box 3-regels samenvatten:

Deze tabel laat zien hoe groot het verschil is tussen spaarders en beleggers in box 3.

Wat is de vrijstelling voor vermogen in box 3 in 2025?

Het heffingsvrij vermogen in box 3 is het bedrag dat je belastingvrij mag bezitten. Voor 2025 stelt de Belastingdienst dit vast op €57.684 per persoon. Voor fiscale partners samen is dat €115.368 (Belastingdienst (Nederlandse belastingdienst)). Alleen het deel van je vermogen dat boven deze drempel uitkomt, wordt belast tegen 36% over het fictieve rendement.

Vrijstelling box 3 2025 bedrag

• Alleenstaande: €57.684
• Fiscale partners: €115.368 samen
• Tarief over het meerdere: 36% over het berekende rendement (Belastingdienst)

Het gevolg: wie onder deze grens blijft, betaalt in 2025 geen box 3-heffing.

Verschil tussen alleenstaande en fiscaal partners

Fiscale partners mogen de vrijstelling onderling verdelen, maar samen niet meer dan €115.368. Dit kan handig zijn als een partner meer vermogen heeft dan de ander. De Belastingdienst rekent met de verdeling die jullie zelf aangeven in de aangifte (Belastingdienst).

Wat is de fiscale vrijstelling voor box 3 in 2026?

In 2026 stijgt het heffingsvrij vermogen naar €59.357 voor alleenstaanden en €118.714 voor fiscale partners (Belastingdienst). De jaarlijkse indexatie zorgt voor een lichte stijging ten opzichte van 2025. Het belastingtarief blijft 36%.

Vrijstelling box 3 2026 bedrag

• Alleenstaande: €59.357
• Fiscale partners: €118.714
• Daarbovenop is een extra vrijstelling voor groene beleggingen van €71.251 (alleenstaande) in 2025 (Belastingdienst)

Het patroon: de jaarlijkse indexatie zorgt voor een gestage, maar bescheiden, verhoging van het belastingvrije deel.

Vergelijking met 2025

Het verschil: in 2026 mag je circa €1.673 meer belastingvrij bezitten. Dit is een indexatie die de overheid toepast om mee te groeien met de inflatie. De Rijksoverheid bevestigt dat de vrijstelling jaarlijks wordt aangepast (Rijksoverheid (Nederlandse overheid)).

Hoeveel belasting betaal je over 100.000 euro in box 3?

Om het concreet te maken: twee rekenvoorbeelden met dezelfde 100.000 euro, maar één keer volledig spaargeld en één keer volledig belegd.

Rekenvoorbeeld 100.000 euro spaargeld 2025

• Vermogen: €100.000
• Vrijstelling: €57.684
• Belastbaar vermogen: €42.316
• Fictief rendement spaargeld 2025: 0,00% → €0
• Belasting 36% over €0 = €0 (Belastingdienst)

Wat dit betekent: een spaarder met een ton op de bank betaalt in 2025 nul euro box 3-belasting.

Rekenvoorbeeld 100.000 euro beleggingen 2025

• Vermogen: €100.000
• Vrijstelling: €57.684
• Belastbaar vermogen: €42.316
• Fictief rendement beleggingen 2025: 6,04% → €2.555 (afgerond: 6,04% over €42.316 = €2.555)
• Belasting 36% × €2.555 = €919,80 (Belastingdienst)

Het contrast: een belegger met hetzelfde bedrag betaalt bijna €920 – puur door het fictieve rendement van 6,04%.

Hoeveel vermogensbelasting betaal je over 1.000.000 euro?

Bij een miljoen euro wordt het interessanter. We nemen een mix: 50% spaargeld, 50% beleggingen. Dit is een realistisch scenario voor veel vermogende particulieren.

Rekenvoorbeeld 1 miljoen euro 2025

• Totaal vermogen: €1.000.000
• Vrijstelling (alleenstaande): €57.684
• Belastbare grondslag: €942.316
• Waarvan spaargeld: €471.158, fictief rendement 0,00% → €0
• Waarvan beleggingen: €471.158, fictief rendement 6,04% → €28.454
• Totaal fictief rendement: €28.454
• Belasting 36% over €28.454 = €10.243 (afgerond) (Belastingdienst)

De consequentie: bij een miljoen euro vermogen betaal je ruim tienduizend euro belasting, zelfs als de helft op een spaarrekening staat.

Rekenvoorbeeld 1 miljoen euro 2026

Voor 2026 is het fictieve rendement voor spaargeld nog niet vastgesteld, maar als de trend doorzet (0,00% voor spaargeld, 6,04% voor beleggingen) en de vrijstelling stijgt naar €59.357, dan daalt de belasting licht:

• Belastbare grondslag: €940.643
• Fictief rendement beleggingen: 6,04% over €470.321 = €28.394
• Belasting: 36% × €28.394 = €10.222 (circa €21 minder dan 2025)

Hoe kan ik besparen op box 3?

Legale manieren om de box 3-heffing te drukken zijn er zeker. De kunst is om vermogen zo te structureren dat het in een lagere belastingcategorie valt of gebruik te maken van extra vrijstellingen.

Legale manieren om box 3 te minimaliseren

• Maak gebruik van de groene beleggingsvrijstelling: in 2025 is die €71.251 voor alleenstaanden (Belastingdienst). Beleg in erkende groene fondsen en je vermogen blijft tot dat bedrag onbelast.
• Verdeel het vermogen met een fiscaal partner, zodat de vrijstelling optimaal wordt benut.
• Schenk vermogen aan kinderen of anderen; schenkingen verlagen je box 3-grondslag (let wel op schenkbelasting).

Het effect: deze strategieën kunnen de belastingdruk aanzienlijk verlagen, maar vereisen wel planning.

Vermogen verschuiven naar box 1 of 2

• De eigen woning valt in box 1, niet in box 3. Extra aflossen op de hypotheek verlaagt je box 3-vermogen.
• Bezit je 5% of meer van de aandelen in een bv? Dan valt dat in box 2 (aanmerkelijk belang). Tarief in 2025: 24,5% tot €67.000, daarboven 33%. Bij hoge rendementen kan box 2 voordeliger zijn dan box 3.

Gebruik van groene beleggingen

Naast de vrijstelling van €71.251 voor groene beleggingen, geniet je ook van een lager fictief rendement (0,00% voor groene spaarrekeningen, 6,04% voor overige beleggingen). Het loont om te kijken of je portefeuille in aanmerking komt.

Wordt mijn eigen huis belast in box 3?

Nee, de eigen woning valt in box 1 (inkomen uit eigen woning). De overwaarde of de waarde van de woning telt niet mee voor box 3. Alleen een tweede woning (vakantiehuis, verhuurde woning) valt wél in box 3 (Belastingdienst).

De implicatie: wie zijn vermogen in de eigen woning stopt, ontwijkt box 3 volledig.

Eigen woning in box 1

Het eigenwoningforfait (een klein percentage van de WOZ-waarde) wordt bij je inkomen geteld, maar dit staat los van de vermogensbelasting. Een eventuele hypotheekschuld verlaagt je box 1-inkomen, niet box 3.

Overwaarde en box 3

De overwaarde is het verschil tussen de WOZ-waarde en de hypotheekschuld. Dit bedrag is nergens belast: niet in box 1 (want je woont er zelf) en niet in box 3. Dat maakt de eigen woning een aantrekkelijke manier om vermogen op te bouwen zonder extra belastingdruk.

Wat is voordeliger, box 2 of box 3?

Het antwoord hangt af van je rendement en de hoogte van je vermogen.

Box 2 tarieven 2025

• Eerste schijf (tot €67.000): 24,5%
• Tweede schijf (boven €67.000): 33% (Belastingdienst)

Box 3 tarieven 2025

• Vrijstelling: €57.684
• Tarief 36% over fictief rendement

Vergelijking box 2 vs box 3

Box 2 belast het werkelijke dividend, box 3 belast een fictief rendement. Als je een hoog werkelijk rendement behaalt (bijvoorbeeld 10% op je beleggingen), kan box 2 voordeliger zijn omdat het tarief lager is dan 36% over een veel hoger fictief rendement. Maar box 2 vereist een aanmerkelijk belang van minimaal 5% van de aandelen. De Consumentenbond raadt aan om bij twijfel een fiscaal adviseur te raadplegen (Consumentenbond (Nederlandse consumentenorganisatie)).

Het patroon: box 2 wordt aantrekkelijker naarmate je werkelijke rendement stijgt, maar de drempel van 5% aandelenbezit beperkt de toepasbaarheid.

De berekening van het box 3-inkomen 2025 verloopt via een vaste reeks stappen: belastbaar rendement, rendementsgrondslag, voordeel uit sparen en beleggen en tot slot de belasting.

Belastingdienst (Nederlandse belastingdienst) – officiële berekeningswijze

Het heffingsvrije vermogen in 2025 is €57.684 voor een alleenstaande, of €115.368 voor fiscale partners.

Rijksoverheid (Nederlandse overheid) – bevestiging vrijstellingsbedragen

De vrijstellingsbedragen voor 2026 zijn €59.357 voor alleenstaanden en €118.714 voor fiscale partners.

Consumentenbond (Nederlandse consumentenorganisatie) – toelichting op de stijging

Tijdlijn: ontwikkelingen box 3

• 2025 – Vrijstelling €57.684; fictief rendement spaargeld 0,00%; tarief 36%.
• 2026 – Vrijstelling stijgt naar €59.357; tarief blijft 36%; verwacht fictief rendement nog niet gepubliceerd.
• 2027 (voorgenomen) – Overgang naar heffing over werkelijk rendement (spaarrendement als basis).
• 2028 (voorgenomen) – Volledige heffing over werkelijk rendement; wetgeving nog niet afgerond.

Voor spaarders is de boodschap geruststellend: tot bijna €60.000 betaal je niets. Voor beleggers met een hoger vermogen wordt de belastingdruk steeds serieuzer. De overgang naar het werkelijke rendement kan dat beeld veranderen, maar tot die tijd blijft het fictieve stelsel van kracht. Als je vermogen rond of boven de vrijstelling ligt, is het verstandig om te kijken of groene beleggingen, schenkingen of een aanmerkelijk belang je situatie kunnen verbeteren. Voor de meeste mensen met een gemiddeld spaarsaldo is de box 3-heffing in 2025 en 2026 echter nihil.

Veelgestelde vragen

Gerelateerde lectuur

• Werkelijk rendement box 3: berekenen, opgeven en voor- en nadelen – lees hoe de overgang naar werkelijk rendement werkt en wat dat voor jou betekent.
• René van der Gijp: vermogen, carrière, gezondheid en gezin – een voorbeeld van hoe vermogen in box 3 wordt belast bij een bekende Nederlander.